Żółte okulary do jazdy nocą – czy działają? Badania i normy

W skrócie: Żółte okulary do jazdy nocą nie mają potwierdzonego działania: w badaniu na symulatorze jazdy, opublikowanym w 2019 roku w JAMA Ophthalmology, żółte szkła nie skróciły czasu wykrycia pieszego i nie zmniejszyły wpływu olśnienia reflektorami. Każdy barwny filtr odbiera oku część światła, a normy odradzają prowadzenie pojazdu o zmierzchu i w nocy w szkłach przepuszczających mniej niż 75% światła. Po zmroku więcej niż kolor szkła dają dokładna, aktualna korekcja wzroku, czyste okulary i czysta szyba.

Czy żółte okulary do jazdy nocą naprawdę działają?

Nie ma dowodów, że żółte okulary do jazdy nocą działają: w badaniu na symulatorze jazdy, opublikowanym w 2019 roku w recenzowanym czasopiśmie JAMA Ophthalmology, nie poprawiły wykrywania pieszych. Badanie przeprowadzili Alex D. Hwang, Merve Tuccar-Burak i Eli Peli z Schepens Eye Research Institute (Massachusetts Eye and Ear, Harvard Medical School); streszczenie badania jest dostępne w bazie PubMed.

Badacze sprawdzali na symulatorze jazdy, jak szybko kierowca wykrywa pieszego, który pojawia się na drodze. Warunki wyglądały tak:

• w badaniu wzięły udział 22 osoby z prawidłową ostrością wzroku: 18 młodszych (średnio 27–28 lat) i 4 starsze (średnio 70 lat);
• każdy uczestnik jechał w trzech parach dostępnych w handlu okularów z żółtymi szkłami oraz w parze okularów ze szkłami przezroczystymi;
• każdą parę sprawdzano z olśnieniem reflektorami samochodu z naprzeciwka i bez niego.

W żadnym z tych warunków żółte szkła nie skróciły czasu wykrycia pieszego w porównaniu ze szkłami przezroczystymi. Nie zmniejszyły też negatywnego wpływu olśnienia reflektorami. Autorzy podsumowali, że ich wyniki nie przemawiają za tym, by specjaliści polecali pacjentom żółte okulary do jazdy nocą.

Jakie ograniczenia ma badanie żółtych okularów z 2019 roku?

Badanie żółtych okularów opublikowane w JAMA Ophthalmology ma trzy ograniczenia: odbyło się w symulatorze, a nie na prawdziwej drodze, próba była mała (w grupie starszych tylko 4 osoby), a udział brały wyłącznie osoby z prawidłową ostrością wzroku. Nie wiadomo więc, jak żółte szkła sprawdziłyby się u kierowców z chorobami oczu. Obietnica „lepszego widzenia w nocy” nie znajduje jednak w tym badaniu żadnego oparcia.

Czy żółte szkła poprawiają kontrast w nocy?

Nie ma dowodów, że żółte szkła poprawiają w nocy kontrast w sposób, który ułatwia jazdę: obraz może się w nich wydawać jaśniejszy, ale to wrażenie nie przekłada się na szybsze wykrywanie pieszych. Amerykańska Akademia Okulistyki (AAO) w komentarzu do badania z 2019 roku odnotowuje, że uczestnicy — podobnie jak autorzy wielu opinii w internecie — mówili, że z żółtymi szkłami widzą jaśniej. Mimo to czas wykrycia pieszego się nie skrócił. Według AAO żółte szkła mogą zwiększać komfort nocnej jazdy, ale nie wpływają na skuteczność wykrywania.

Żółte szkło pochłania część krótkofalowego, niebieskiego światła, a każdy filtr, który coś pochłania, przepuszcza do oka mniej światła niż szkło przezroczyste. Według AAO barwione lub polaryzacyjne szkła „okularów do jazdy nocą” ograniczają ilość światła docierającego do oka i po zmroku utrudniają widzenie, zamiast je ułatwiać.

Co mówią normy o okularach do jazdy o zmierzchu i w nocy?

Normy ISO 8980-3 (soczewki okularowe) i PN-EN ISO 12312-1 (okulary przeciwsłoneczne) są zgodne: szkła przepuszczające mniej niż 75% światła nie powinny być używane do prowadzenia pojazdów o zmierzchu i w nocy.

• ISO 8980-3 dotyczy soczewek okularowych, także korekcyjnych. W wydaniu z 2022 roku (pkt 6.3.4) zapisano próg 75% dla jazdy o zmierzchu i w nocy; w soczewkach fotochromowych norma każe sprawdzać go osobną metodą badania (pkt 7.5.3.5). Ta sama norma wskazuje, że soczewki przepuszczające 8% światła lub mniej w ogóle nie są przeznaczone do prowadzenia pojazdów.
• PN-EN ISO 12312-1 dotyczy okularów przeciwsłonecznych bez korekcji. Dzieli filtry na kategorie według ilości przepuszczanego światła i wymaga ostrzeżeń w informacji dla użytkownika.

Kategorie podano według normy PN-EN ISO 12312-1. Progi są takie same w wydaniu z 2014 roku, omówionym w opracowaniu specjalistów CIOP-PIB, i w aktualnym wydaniu PN-EN ISO 12312-1:2022-12. Filtry przepuszczające mniej niż 75% (a więcej niż 8%) światła muszą mieć w informacji dla użytkownika ostrzeżenie, że są nieodpowiednie podczas kierowania pojazdami o zmroku i w nocy.

Sam próg przepuszczania nie wystarcza. Według ISO 12312-1:2022 (pkt 5.3.2.1) filtr do prowadzenia pojazdów musi też odpowiednio przepuszczać poszczególne barwy i pozwalać rozpoznać sygnalizację świetlną — czerwoną, żółtą, zieloną i niebieską. Filtr, który tych wymagań nie spełnia, podobnie jak każdy filtr kategorii 4, powinien mieć w informacji dla użytkownika ostrzeżenie „nieodpowiednie podczas kierowania pojazdami i do użytku na drogach”. Podobne wymagania dla soczewek okularowych zawiera ISO 8980-3.

Z norm nie wynika, że każde żółte szkło jest nieodpowiednie — bardzo jasny filtr może przepuszczać 75% światła lub więcej i spełniać pozostałe wymagania dla kierowców. Ponieważ jednak żółte szkła pochłaniają część światła niebieskiego, a norma wymaga rozpoznawania także niebieskich sygnałów, zamiast kierować się kolorem sprawdź kategorię filtra i ostrzeżenia w informacji dla użytkownika. Przy soczewkach korekcyjnych zapytaj optyka o przepuszczalność światła. Spełnienie norm oznacza tylko, że szkło nie zabiera za dużo światła i nie utrudnia rozpoznawania sygnałów — a nie, że poprawi widzenie.

Czy okulary z polaryzacją nadają się do jazdy po zmroku?

Okulary polaryzacyjne nie są dobrym wyborem do jazdy po zmroku, bo — jak ostrzega Amerykańska Akademia Okulistyki (AAO) — szkła polaryzacyjne, podobnie jak barwione, ograniczają ilość światła docierającego do oka.

Producent soczewek ZEISS w poradniku dla kierowców, opublikowanym na stronie zeiss.pl, zaleca osobom często jeżdżącym o zmierzchu lub w nocy okulary z powłoką antyrefleksyjną. Filtry polaryzacyjne opisuje jako sposób na odblaski od mokrej jezdni czy śniegu i zastrzega, że mogą one pogorszyć widoczność niektórych wskazań na desce rozdzielczej. Jest to stanowisko producenta, a nie wynik niezależnego badania.

Czy okulary fotochromowe nadają się do jazdy nocą?

Okulary fotochromowe nadają się do jazdy nocą tylko wtedy, gdy spełniają ten sam próg 75% przepuszczania światła co inne szkła do jazdy po zmroku. Normy sprawdzają go dla fotochromów osobną metodą badania, a w normie dla okularów przeciwsłonecznych PN-EN ISO 12312-1 jest to pomiar w stanie rozjaśnionym. Ta sama norma zastrzega, że w rzeczywistych warunkach przepuszczalność fotochromu może wyraźnie odbiegać od wartości zmierzonej w badaniu.

Za dnia fotochromy w samochodzie mają inne ograniczenie: według producenta soczewek ZEISS, we wspomnianym poradniku dla kierowców, soczewki samoprzyciemniające mogą nie ciemnieć wystarczająco za szybą, bo szyba blokuje dużą część promieniowania UV.

Co zamiast żółtych okularów pomaga widzieć w nocy?

Zamiast żółtych okularów Amerykańska Akademia Okulistyki zaleca kierowcom proste rzeczy: aktualną korekcję wzroku, czyste okulary, czystą szybę i czyste reflektory. Po zmroku widzenie utrudniają zwłaszcza dwa zjawiska: źrenica jest szersza, więc każda nieskorygowana wada wzroku daje większe rozmycie, a reflektory z naprzeciwka powodują olśnienie, które obniża widzenie — szczególnie u starszych kierowców.

Przegląd W.N. Charmana z 1996 roku (PubMed ID 8944194) wskazuje, że dokładna korekcja zwykłej wady wzroku jest w nocy ważniejsza niż w dzień właśnie z powodu szerszej źrenicy. W opisanym wyżej badaniu na symulatorze olśnienie reflektorami wydłużało czas wykrycia pieszego u starszych uczestników o 1,5 sekundy, a u młodszych o 0,3 sekundy — przy zastrzeżeniu, że grupa starszych liczyła tylko 4 osoby.

W artykule dla pacjentów, przywołanym wyżej, AAO wymienia:

• czystą przednią szybę — od środka i z zewnątrz — oraz sprawne wycieraczki;
• czyste reflektory samochodu;
• czyste okulary z aktualną korekcją;
• wizytę u okulisty, jeśli widzenie po zmroku się pogarsza.

Do tej listy można dopisać powłokę antyrefleksyjną na okularach korekcyjnych, którą zaleca producent soczewek ZEISS. Jeśli i tak planujesz nowe okulary, możesz zapytać o soczewki, które według producenta zaprojektowano z myślą o kierowcach — przykładem są soczewki ZEISS DriveSafe. To deklaracja producenta, a nie wynik niezależnego badania.

Kiedy olśnienie i halo wokół świateł to powód do wizyty u okulisty?

Narastające olśnienie, halo wokół świateł i coraz słabsze widzenie po zmroku to powód, by umówić się do okulisty, a nie by szukać okularów „nocnych”. Amerykański Narodowy Instytut Oka (National Eye Institute, NEI) wymienia wśród objawów zaćmy między innymi:

• słabe widzenie w nocy;
• wrażenie, że lampy, słońce lub reflektory świecą zbyt jasno;
• halo wokół świateł;
• zamglony lub nieostry obraz i wyblakłe kolory;
• częstą potrzebę zmiany mocy okularów.

NEI zaleca, by z takimi objawami porozmawiać z lekarzem, bo mogą one wskazywać także na inne choroby oczu. Według AAO przyczyną pogarszającego się widzenia w nocy mogą być m.in. zaćma, jaskra lub suche oko. Żaden filtr nie zastąpi w takiej sytuacji diagnozy lekarskiej.

Jak to wygląda w eOkulary.pl?

Jeśli chcesz sprawdzić, czy okulary, w których jeździsz, mają aktualną korekcję, w naszym salonie eOkulary.pl — ul. Krucza 47a, 00-509 Warszawa (Śródmieście, blisko metra Centrum) — wykonasz badanie wzroku. Jeśli widzenie po zmroku wyraźnie się pogarsza albo pojawia się narastające olśnienie czy halo wokół świateł, zacznij od wizyty u okulisty.

• Badanie wzroku trwa ok. 45 minut i obejmuje wywiad, pomiar refrakcji na foropterze cyfrowym ZEISS VISUCORE 500 z ekranem testów ZEISS VISUSCREEN 100, dobór korekcji i omówienie wyników.
• Badanie wykonuje optometrysta lub refrakcjonista. Kosztuje 290 zł bez zakupu okularów, a przy zakupie okularów jest bez dopłaty. Badania prowadzimy wyłącznie komercyjnie, nie w ramach NFZ.
• Nie leczymy chorób oczu — przy niepokojących objawach kierujemy do okulisty.
• Pilotom dobieramy wyłącznie szkła niepolaryzacyjne, bo polaryzacja przygasza wyświetlacze w kokpicie — szczegóły na stronie okularów dla pilotów.
• Dobór okularów nie zastępuje orzeczenia o zdolności do prowadzenia pojazdów. O tym, co dobieramy kierowcom, piszemy na stronie okularów dla kierowców.
• Sprzedajemy wyłącznie stacjonarnie, w salonie — nie prowadzimy sklepu internetowego.

Salon jest czynny od poniedziałku do piątku w godz. 11:00–19:00 i w soboty w godz. 11:00–16:00; w niedziele jest nieczynny. Można przyjść bez zapisu, także na badanie. Jeśli zależy Ci na konkretnej godzinie, zarezerwuj badanie online albo zadzwoń: +48 609 303 807.

Najczęściej zadawane pytania

Czy żółte okulary spełniają normy dla jazdy nocą?

Żółte okulary mogą, ale nie muszą spełniać norm dla jazdy nocą, bo normy oceniają nie kolor, lecz to, ile światła przepuszcza szkło i czy pozwala rozpoznać sygnalizację świetlną. Według ISO 8980-3 i PN-EN ISO 12312-1 szkła przepuszczające mniej niż 75% światła nie powinny być używane do jazdy o zmierzchu i w nocy. Szukaj kategorii filtra i ostrzeżeń w informacji dla użytkownika.

Czy mogę jeździć nocą w okularach przeciwsłonecznych?

Większości okularów przeciwsłonecznych nie powinno się używać do jazdy nocą. Filtry kategorii 2, 3 i 4, a także część filtrów kategorii 1, przepuszczają mniej niż 75% światła. Według normy PN-EN ISO 12312-1 nie nadają się więc do jazdy o zmierzchu i w nocy. Kategoria 4 nie nadaje się do prowadzenia pojazdów w ogóle.

Czy żółte okulary pomagają we mgle, w deszczu albo o zmierzchu?

Nie ma potwierdzenia, że żółte okulary pomagają we mgle, w deszczu czy o zmierzchu: takie obietnice pochodzą z opisów produktów i nie potwierdzają ich ani badanie opublikowane w JAMA Ophthalmology w 2019 roku, ani materiały Amerykańskiej Akademii Okulistyki. O zmierzchu obowiązuje ten sam próg co w nocy: szkła przepuszczające mniej niż 75% światła nie powinny być używane do prowadzenia pojazdu.

Czy warto mieć osobne „nocne” okulary z inną mocą?

Osobne „nocne” okulary z inną mocą zwykle nie są potrzebne. Krótkowzroczność nocna, czyli przesunięcie ostrości w ciemności, istnieje, ale według przeglądu W.N. Charmana z 1996 roku przy oświetleniu ulicznym i światłach reflektorów zazwyczaj nie jest istotna, a specjalne „nocne” recepty raczej nie pomagają. Ważniejsze jest, by okulary, w których jeździsz, dokładnie korygowały Twoją wadę, łącznie z astygmatyzmem.

Czy filtr światła niebieskiego to to samo co żółte okulary do jazdy nocą?

Filtr światła niebieskiego to nie to samo co żółte okulary do jazdy nocą. Żółte okulary „do jazdy nocą” to barwny filtr, który zabarwia cały obraz, a filtr światła niebieskiego to dodatek do soczewek, także korekcyjnych. Salon eOkulary.pl traktuje go jako opcję, która nie zastępuje prawidłowej korekcji ani ergonomii. Do jazdy nocą liczy się to, ile światła przepuszcza soczewka.

Autor: Norbert Brenda, refrakcjonista, właściciel salonu eOkulary.pl (ul. Krucza 47a, Warszawa). Stan wiedzy: wrzesień 2026. Poradnik ma charakter informacyjny i nie zastępuje badania.

Zapisz się na badanie wzroku — kalendarz online

Wybierz dogodny termin i zarezerwuj badanie wzroku pod okulary progresywne w salonie przy Krucza 47a w Warszawie. Wolisz telefonicznie? Zadzwoń: 609 303 807.